Herinneringsvenster huizen Kemper

In ons diaconaal centrum ‘In de Zwaan’ (Maasstraat 148) kunt u een herinneringsvenster zien waarin de namen van Joodse bewoners vermeld worden die in de Tweede Wereldoorlog uit hun huizen zijn gehaald en zijn vermoord in de concentratiekampen van de nazi’s.

Het gaat om 76 mensen die ten tijde van de oorlog in de, in 1932 gebouwde, huizen Kemper leefden. Dit huizenblok beslaat de Uiterwaardenstraat 288-316, Maasstraat 146-154 en Rooseveltlaan 191-209 (vroeger Zuider Amstellaan). De woningen waren toen - en zijn deels nog steeds - eigendom van de Evangelisch-Lutherse Gemeente, die ze verhuurde.

De huizen Kemper aan de Rooseveltlaan

De Evangelisch-Lutherse Gemeente in Amsterdam en haar Diaconie bestaan sinds 1588, en hebben dus een eeuwenoude geschiedenis in deze stad. Wij vinden het belangrijk om ons van deze geschiedenis en welke invloed zij had op mensen bewust te zijn: wij weten ons met de generaties voor ons verbonden.
Wat in de afgelopen tijden gebeurd is werkt immers vaak door tot op de dag vandaag. Zo zijn wij ons als Gemeente bewust van de buitengewoon verschrikkelijke en tragische gebeurtenissen die zich tijdens, voor en na de bezetting in een groot aantal van de woningen van de huizen Kemper hebben afgespeeld.
Ook zijn wij ons bewust van de ontstellende uitspraken van kerkhervormer Luther over de Joden in onder meer zijn geschrift ‘Von den Juden und ihren Lügen’ (Uit 1543) en van de doorwerking hiervan. Als lutheranen distantiëren wij ons hiervan nu ten stelligste. *

Om de herinnering aan de namen van de Joodse bewoners van de huizen Kemper levend te houden brachten we dit herinneringsvenster aan. Want zolang de namen van mensen genoemd en gekend worden zijn ze niet vergeten.

We leven in een tijd waarin het antisemitisme opnieuw de kop opsteekt en om zich heen grijpt, in deze stad, in dit land en wereldwijd.
Deze namen helpen ons herinneren tot welk immens onheil antisemitisme leidt, houden ons alert en zetten aan tot protest bij uitingen van oplevend antisemitisme.

Het herinneringsvenster werd ontworpen door Victor Levie van der Meer.

Tijdens de opening van het Herinneringsvenster legden we steentjes in een schaal bij het Venster. En ook nu nog leggen voorbijgangers steentjes bij het Herinneringsvenster. Meer informatie over dit Joodse gebruik leest u hier.

* Zie de verklaringen en geschriften over Luther en de Joden, antisemitisme en meer:
https://www.protestantsekerk.nl/verdieping/luther-en-de-joden/
https://www.lutheranworld.org/sites/default/files/dts-doc48-jewish-full.pdf  
https://www.lekkj.eu/dokumente.

Het boek " Luther voor leken - Reformator in een veranderende wereld" van prof. dr. Sabine Hiebsch (Uitgeverij Vuurbaak, 2017. ISBN-nummer 9789055605286) wijdt een hoofdstuk aan Luther en de Joden. De tekst van dit hoofdstuk 7 leest u hier. (Met dank aan uitgeverij Vuurbaak).

 

Lees verder:
De namen van de Joodse bewoners van de huizen Kemper.
Van een aantal bewoners vonden we foto's terug. Deze vindt u op deze pagina.
Achtergrondinformatie van de Joodse bewoners van de huizen Kemper.
Stolpersteine voor Rooseveltlaan 207-209: Het verhaal van de familie Kauffmann-Waldmann.

 

Bronnen:
Persoonlijk archief Sigal Hingali-Kauffmann, kleindochter van Werner en Hilde Kauffmann. Bewerking: Aline Pennewaard.
Boek: Esselink, B. De Amsterdamse Rivierenbuurt - honderd jaar schoonheid & schuld - uitgeverij Boom, 2021. ISBN 9789024435692
https://www.joodsmonument.nl/
https://www.oorlogslevens.nl/
https://www.joodsamsterdam.nl/
http://www.biografischportaal.nl/
https://archief.amsterdam/
https://nl.wikipedia.org.